หยุดทิ้งหมา หยุดปัญหาหมาจรจัด
โดยผศ.น.สพ.ปานเทพ รัตนากร
คณะสัตว์แพทยศาสตร์ มหาวิทยลัยมหิดล

“ หมาจรจัดใน กทม.มีกว่า 120,000 ตัว ”

ปัญหาหนักอกอันนี้มิใช่ตกแก่ กทม. อันเป็นหน่วยงานรัฐเท่านั้น หากทว่าเป็นปัญหาของชาวกทม. ทุกคนดังที่เห็นอยู่กันทุกวี่ทุกวัน เช่น หมาที่ป่วยด้วยโรคพิษสุนัขบ้าแล้วแพร่มาถึงคน หมาจรจัดทำความสกปรกเลอะเทอะด้วยการขับถ่ายและคุ้ยเขี่ยขยะ หมาบางตัวนิสัยก้าวร้าว ไล่กัดทำร้ายคนและหมาด้วยกันฯลฯ ล้วนกระทบกระเทือนไปถึงการท่องเที่ยว ทำให้ฝรั่ง นักท่องเที่ยวขยาดหรือหวาดคมเขี้ยวและโรคร้าย ตลอดจนสภาพหมาจรจัดปราศจากการเหลียวแล วิ่งเกรียวกราวอยู่ทุกถนนหนแห่ง ยังความสลดหดหู่ใจแก่ผู้พบเห็นโดยเฉพาะชาวต่างชาติ ยังผลให้นักท่องเที่ยวบางรายรู้สึกถึงคนไทยและเมืองไทยในแง่ลบสำหรับการปฏิบัติต่อสัตว์โดยเฉพาะอย่างยิ่งหมา

ฉะนั้นปัญหาหมาจรจัดจะต้องได้รับการแก้ไขด้วยแนวทางใหม่ สิ่งที่เคยพยายามกระทำกันมากกว่าสิบๆปีนั้นพิสูจน์ให้เห็นแล้วว่าไม่ประสบความสำเร็จ ปริมาณหมาจรจัดจึงมีมหาศาลดังที่เป็นอยู่ทุกวันนี้ ไม่ว่าจะเป็นการจับไปทำลาย จนถึงการตอนแล้วปล่อยกลับที่เดิม ทั้งนี้เพราะเราไม่ได้แก้ปัญหาอย่างตรงประเด็น โดยยึดเหตุแห่งปัญหาหมาจรจัด ซึ่งหัวใจก็คือว่า หมาจรจัดนั้นมีต้นกำเนิดหรือโรงงานผลิตหรือแหล่งทิ้งมาจาก “ หมาบ้าน ” หรือ “ หมามีเจ้าของ ” นั่นเอง โดยเขาถูกอัปเปหิออกไปอยู่นอกบ้านด้วยสาเหตุต่างๆ กัน เช่น เป็นหมาขี้เหร่ ไม่สวยสมใจ เป็นหมาขี้โรคเจ็บออดๆ แอดๆ นิสัยไม่ดี ชอบกัดแทะทำลายข้าวของ เฟอร์นิเจอร์ราคาแพง ร้องอ้อนส่งเสียงเอะอะวุ่นวาย ดุ กัดดะ ไม่เชื่อฟัง เจ้าของเบื่อ หมดรักเสียแล้ว ประชากรหมาล้นบ้าน หรือแม้แต่ขาดสภาพคล่องก็ตามที ฯลฯ ซึ่งถ้าพิจารณาดีๆ จะเห็นว่า

ปัญหาอันเป็นสาเหตุให้เจ้าของส่งหมาบ้านไปเป็นหมาจรจัดนั้นมาจาก “ คน ” หรือ “ เจ้าของ ” ทั้งสิ้น เพราะก่อนเลี้ยงไม่ได้คิด ไม่ได้ศึกษา ไม่ได้ตั้งใจ ( เช่น หมาเขาให้มา หรือเลี้ยงตามใจลูก ) หรือแม้แต่ไม่ได้รักหมาก็ยังมี นี่เองเป็นเหตุให้หมาถูกทิ้ง! หมาถูกนำไปทิ้งที่ไหน ? ที่ใดก็ได้นอกเขตบ้าน และมีอาหารไม่ให้หมาอดตาย ดังนั้นวัดจึงเป็นแหล่งใหญ่ที่สุดของผู้ไม่ประสงค์จะมีหมาเหล่านั้น นำหมาไปทิ้งให้เป็นภาระแก่วัดและพระต่อไป ทันทีที่หมาปราศจากผู้เป็นเจ้าของ ไม่ได้อยู่ในเขตรั้วบ้านอีกแล้ว หมาตัวนั้นก็ต้องถูกประทับว่าเป็น “ หมาจรจัด ” ทันที

จากลูกหมาจนถึงหมาโตที่ถูกทิ้งล้วนเป็นการเพิ่มประชากรหมาจรจัดในเมืองทั้งสิ้น และเขาก็แพร่พันธุ์ กันใหญ่โตมโหฬารจนควบคุมไม่อยู่ เราจึงมิอาจหามาตรการใดๆ มาแก้ที่ปลายเหตุให้สัมฤทธิ์ผลได้เลย แม้ว่าจะใช้มาตรการทำหมัน ตลอดจนการทำลายไปแล้ว หมาชุดใหม่ก็ถูกปล่อยออกมาจากบ้านอีกร่ำไป หมาจรจัดจึงไม่มีวันลดและหมดไป แต่ถ้าเราทุกคนจะรณรงค์ให้หยุดทิ้งหมาแล้วไซร้ ปัญหาหมาจรจัดจะถูกแก้อย่างถูกจุด เป็นการอุดช่องทาง เพิ่มปริมาณหมาจรจัดไม่ให้เพิ่มมากขึ้นอีก ในที่สุดปัญหาจรจัดจะหมดไปอย่างยั่งยืน

เราต้องช่วยกันรณรงค์ให้หยุดทิ้งหมากันอย่างจริงจัง คนที่ทิ้งหมาถือเป็นผู้ไม่รับผิดชอบต่อสังคม เป็นคนที่ทำทรมานทรกรรมต่อสัตว์ ระวังเถอะ สักวันจะถูกโยนทิ้งออกมาจากบ้าน หรือแก่ตัวแล้วอาจถูกทอดทิ้ง

หยุดทิ้งหมา หยุดปัญหาหมาจรจัด